nhòe nhoẹt
Định nghĩa
- Tính từ:
- Bị lem luốc, bẩn thỉu do vết mực, sơn, hoặc chất lỏng nào đó loang ra, không rõ nét: "nhòe nhoẹt" mô tả trạng thái các vết bẩn loang lổ, nhem nhuốc trên bề mặt, thường gây cảm giác khó coi, mất thẩm mỹ.
- Lộn xộn, hỗn độn, không gọn gàng: Nghĩa bóng, "nhòe nhoẹt" còn chỉ sự bừa bộn, lộn xộn trong cách sắp xếp hoặc hình dạng.
Ví dụ sử dụng
- Tính từ (nghĩa đen):
- Mặt mũi nó nhòe nhoẹt vì bị vấy bẩn. (Khuôn mặt của nó lem luốc, bẩn thỉu vì dính các vết bẩn.)
- Bức tranh bị nhòe nhoẹt vì nước mưa. (Bức tranh loang lổ, mờ nét do nước mưa làm hỏng.)
- Tính từ (nghĩa bóng):
- Chữ viết nhòe nhoẹt như gà bới. (Chữ viết lộn xộn, khó đọc, không rõ ràng.)
- Đống giấy tờ nhòe nhoẹt trên bàn làm việc. (Đống giấy tờ bừa bộn, lộn xộn, không được sắp xếp gọn gàng.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "nhòe nhoẹt mực": trạng thái mực bị loang ra, làm hỏng nét chữ hoặc hình vẽ.
- Trang vở nhòe nhoẹt mực do tay ướt chạm vào. (Trang vở bị loang lổ mực vì tay ướt chạm phải.)
- "nhòe nhoẹt sơn": vết sơn dính vào nhau hoặc lem ra ngoài.
- Bức tường nhòe nhoẹt sơn vì người thợ sơn cẩu thả. (Bức tường lem nhem sơn do thợ sơn thiếu cẩn thận.)
Biến thể và từ gần giống
- Nhoè (tính từ): mờ, không rõ nét, thường dùng cho chữ viết hoặc hình ảnh.
- Chữ viết nhoè đi vì mực phai. (Chữ viết mờ nhạt, khó nhìn vì mực bị nhạt màu.)
- Nhoẹt (tính từ): bẩn, lem luốc, thường dùng để chỉ vết bẩn loang rộng.
- Mặt mũi nhoẹt như vừa chui từ ống khói ra. (Khuôn mặt lem nhem, bẩn thỉu.)
- Bẩn thỉu (tính từ): dơ dáy, không sạch sẽ — gần nghĩa với "nhòe nhoẹt" nhưng nhấn mạnh vào sự dơ bẩn hơn là sự loang lổ.
- Quần áo bẩn thỉu cần được giặt sạch. (Quần áo dơ bẩn cần giặt sạch.)
Từ đồng nghĩa
- Lem luốc: bẩn do vết bẩn loang ra, không rõ nét.
- Nhem nhuốc: bẩn thỉu, lộn xộn, thường dùng cho khuôn mặt hoặc quần áo.
- Lộn xộn: hỗn độn, không có trật tự (nghĩa bóng).
Thành ngữ liên quan
- Nhòe nhoẹt như gà bới: chữ viết hoặc hình vẽ lộn xộn, khó đọc, khó hiểu.
- Bài kiểm tra của nó nhòe nhoẹt như gà bới, chẳng ai đọc nổi. (Bài kiểm tra viết lộn xộn, khó đọc, không ai hiểu được.)